Mumine.com ve Misafir Soru - Cevapları Forumundan Ergenlik Nedir? Puberte, İlk Adet Görme Hakkında Kısa Bilgi
  1. 1
    Kayıtsız Üye

    Reklam

    Ergenlik Nedir? Puberte, İlk Adet Görme

    Reklam




    Ergenlik Nedir,Puberte İlk Adet Görme


    Paylaş
    Ergenlik Nedir? Puberte, İlk Adet Görme Mumine Forum

  2. 2
    Reklam




    Kadında Ergenlik Dönemi, Puberte Hakkında Bilgiler



    Ergenlik dönemi, çocukluktan genç kızlığa adımların atıldığı bir dönemdir. Bu dönemde bedensel gelişim ve kişilik gelişimi çok hızlıdır. Kızlarda 9-10 yaşlarında başlayan bu değişim 18 yaşına dek devam eder. Puberte (Ergenlik) yaklaşık 5 yıllık bir süreçtir. Genel olarak 11-15. yaşlarında pubertal değişiklikler yaşanır. Bu nedenle yaşı 9 dan küçük olan kız çocuklarında pubertenin başlamasına puberte prekoks (erken puberte)ve 16 dan büyük olan kız çocuklarında pubertenin başlamamasına puberte tarda (gecikmiş puberte) denir.Sağlıklı bir kadın olabilmek için gerekli olan değişimlerin gerçekleştiği ergenlik döneminde, beyin ve üreme organları vücudun diğer bölümlerine hormonlar adı verilen kimyasallar aracılığı ile mesajlar gönderir.

    Kızlar ergenlik dönemine erkeklerden yaklaşık iki yıl önce girer. Bu büyüme ve gelişim sürecini kişinin kendisinin düzenlemesi mümkün değildir. Bu süreç ancak vücut hazır olduğunda başlar.

    Pubertenin (Ergenliğin ) Başlaması Nasıl Olur? Hormonların Rolü Nedir?

    Pubertenin başlamasında ırk, aile, coğrafya, kültür, ve beslenme faktörü olarak etkilidir. Puberte siyah ırkta daha erken başlamaktadır. Sıcak ülkelerde daha erken, kırsal kesimlerde daha geç başlar. Bu durum kültür farkı ve daha kapalı aile yaşamının olmasıyla açıklanabilir. Ayrıca dengeli beslenenlerde daha erken yaşta başlar.
    Beyinde bulunan Hipofiz ve Hipotalamusu inhibe eden Sempatik Sinir Sisitemi olgunluk kazandıktan sonra hipotalamus ve hipofiz üzerindeki baskısını kaldırmaktadır. Sonuçta hipofizden GnRH salgılanarak hipofiz uyarılır ve FSH ve LH salgılanmaya başlar. Hipofizden salgılanan bu gonadotropinler de overleri uyarır. Overlerden salgılanan östrojen ve progesteron genital organların olgunlaşmasını sağlar ve ergenlik dönemi hormonal olarak başlamış olur.

    Genç Kızlarda Puberte (Ergenlik) Döneminde Oluşan Değişiklikler Nelerdir?

    Ergenlik döneminin başlaması ile beraber önce kalçalar yuvarlaklaşmaya başlar, bunu cinsel organların etrafında ve koltuk altında tüylerin belirmesi takip eder. Göğüslerin büyüklüğü ve şekli değişir. Bu değişiklikler kişilere göre hızlı veya yavaş olabilir. Özellikle koltuk altında daha fazla terleme başlar. Bu dönemde hormonların etkisi ile ciltte yağlanma artar ve sivilceler çıkar.Ergenlik döneminden itibaren daha fazla salınmaya başlayan cinsiyet hormonlarının etkisi ile adet kanamaları ve adet döngüleri başlar. Hormonların etkisi ile duygu ve davranışlar da değişir, psikolojik yapı değişerek çocuk kişiliğinden genç kız kişiliğine geçilir.
    Bu dönemde genç kızlarda oluşan değişiklikler seksüel (cinsel) , somatik ve psikolojik diye 3 grupta incelenir;
    1-Seksüel ,Cinsel değişiklikler: Seksüel değişiklikler sekonder seks karakterlerinin görülmesi ve genital organlarda meydana gelen değişikliklerdir.
    Meme gelişimi: Pubertede ilk gelişen sekonder seks karakteri meme gelişimidir. 9-10 yaşlarından itibaren overden salgılanan östrojenlerin etkisiyle gelişmeye başlar. Memelerdeki bu gelişmeye telarş ismi verilir. Ovulasyonun olmasıyla birlikte salgılanan progesteronun etkisiyle normal yuvarlak şeklini kazanır. Meme gelişimi genel olarak 14 yaşında tamamlanır. Telarştan sonra 6- 12 ay içinde ilk adet başlayacaktır.
    Pubik (cinsel bölge) kıllanma: Pubik kıllanma meme gelişmesinden sonra ortaya çıkar. Pubis kıllarının gelişmesinde östrojenler ve androjenler arasında sinerjistik etki vardır.
    Aksiler (Koltukaltı) kıllanma: Aksiller kıllanma pubis kıllarının çıkmasından sonra yaklaşık bir sene içinde ve fakat ilk adetten çok kısa bir zaman önce ortaya çıkar. Pubis ve aksiller kılların çıkmasından ve hatta klitorisin büyümesi ve labium majusların gelişmesinden adrenal kaynaklı androjenler sorumludur. Bu bilgiden hareketle, pubik ve aksiller kıllarının çıkmasıyla adrenallerin de olgunlaşarak fonksiyona başladığı anlaşılmaktadır. Bu duruma adrenarş ismi verilir.
    Genital organlar: Dış genital organlar yetişkinlerdeki görünümü kazanır. Mons pubiste (Venüs kabarcığı) yağ toplanır ve kabarık bir görünüm alır. Labium majusların ( büyük dudaklar) dış yüzlerinde pigment toplanır. Bu nedenle de rengi koyulaşır. Vajina genişler ve uzar. Vajina epiteli çok katlı hale gelir. Döderlein basilleri ortaya çıkar. Bu nedenle de vajina pH’sı asit hale gelir. Vajina yüzeyi nemli yapı kazanır. Uterus,yani rahim büyür. İlk adete menarş denir. İlk adet genelde yumurtalamasızdır (anovulatuvardır). Adet döngüsü (Menstrüel sikluslar) ilk adetten itibaren 1-2 yıl sonra düzenli olmaya başlar. İlk adetten (Menarştan) itibaren ilk bir sene içinde kızların % 80’inde menstrüel sikluslar yumurtalamasızdır (anovulatuvardır). Ovulasyon yani yumurtalama olanlarda ise korpus luteum yetmezliği vardır. Tubalar ve overler büyür. Tubalar kıvrıntılı bir hal alır. Overler ise normal yetişkindeki görünüm ve büyüklüğe ulaşır.2-2-2-Somatik, vücuttaki değişiklikler: Östrojenler, büyüme hormonunun etkisiyle uyumlu olarak uzun kemiklerin büyümesini uyarır. Fakat yüksek seviyede salgılanması ise tam tersine kemiklerdeki epifiz odaklarının kapanmasına neden olur. Bunun sonucu olarak da büyüme durur. Kalça genişlemesiyle femurların üst uçları birbirinden uzaklaşır. Bu durumdan dolayı genç kızın yürüyüşü kadınlara özgü şeklini alır.Kas yapı yapı ise dişiye özel bir karakter kazanır. Meme gelişmesi kronolojik yaş ne olursa olsun kemik yaşı 11 olduğunda ortaya çıkar.
    3-Psikolojik değişiklikler: Cinsel ve vücut gelişmesi sonucu tam anlamıyla yapısı değişen kız çocuğu çocukluktan erişkinliğe geçmektedir. Böylece bir yandan yeni ortam tarafından kendisinin kabul şekli, öte yandan bu yeni ortama kendisinin uyumu söz konusudur. Ruhsal denge gelişmektedir. Burada her şeyden önce bir adaptasyon güçlüğü söz konusudur. Bu yaşta olanlar saldırgan, hassas ve aşırı duygusal olabilir. Çevre ve özellikle ailenin yakın ve uyumlu davranması psikolojik belirtilerin azalmasını sağlar. Ergenlik döneminin başlamasıyla birlikte gençlerde cinsel konulara ilgi yeniden artar. Ancak anne ve babasından daha önce bilgi almamış gençlerin bu dönemde onlara soru sorma şansı çok azdır. Daha önce sorularına yeterli yanıt alamamış olan genç, yeni bir merakla ortaya çıkan soru ve sorunlarını paylaşmak için anne-baba yerine başka kaynaklara yönelir, bu kaynaklar da genellikle çeşitli yayınlar ve arkadaşlardır. Oysa arkadaşlar paylaşmak içindir. İlk kez aşık olmanın nasıl bir şey olduğunu, mastürbasyonu merak eder gençler. Bu konuda gençlerin arkadaşlarıyla değil, aynı cinsten ebeveynle konuşmaya ihtiyacı vardır.

    Ergenlik İle İlgili Sık Sorulan Sorular

    Ergenlik kaç yaşında ve nasıl başlar ?
    Ergenlik belirtileri kızlarda 8-13 yaşlar arasında (ortalama 11-11.5 yaş), erkeklerde 9-14 yaşa arasında (ortalama 11.5-12 yaş) başlar. Ergenlik belirtilerinin başlaması ve ilerlemesi kızlar ve erkekler arasında farklılık gösterir. Genel olarak ergenlik kızlarda memelerin, erkeklerde testislerin (yumurtalıkların) büyümesi ile başlar. Kızların %15’inde ilk bulgu genital bölgede kıllanma, nadiren de adet kanamasının başlaması olabilir. Erkeklerde testis büyümesini farketmek zor olduğundan genital kıllanmanın ilerlemesi ile ergenlik değerlendirilir. Ergenliğin başlangıcında kızlarda tek taraflı meme gelişimi olması normalmidir ?
    Bazen kızlarda ergenlik tek taraflı meme büyümesi ile başlar ve diğer memede büyümenin başlaması 6 ayı bulabilir. Bu durum normaldir. Bununla birlikte memeler arasındaki bu gelişim farklılığı daha uzun sürer ve çok belirgin olursa bir hekime başvurmak gereklidir.
    Ergenliği başlatan olaylar nelerdir ?
    Ergenlik, beynin hipotalamus-hipofiz adı verilen bölgesinden salgılanan hormonların etkisiyle başlar. Bu hormonları salgılayan hücreler ergenlik yaşına kadar “uykudadırlar”. Bu hormonlar kızlarda overleri, erkeklerde testisleri uyararak cinsiyet hormonlarının(kadınlarda östrojen, erkeklerde androjenler) salgılanmasına neden olurlar. Cinsiyet hormonları ise her cinse özgü fiziksel özelliklerin (meme büyümesi, genital bölgelerde kıllanma, erkek tipi kas gelişimi gibi) oluşmasını sağlar.
    Ergenlik başladıktan sonra nasıl ilerler ?
    Ergenlik döneminde kız ve erkek çocuklarda kendi cinsiyetlerine uygun fiziksel değişiklikler olur. Bu değişiklikler belli bir sıra ile olur ve ergenlik dönemi 5 evrede tamamlanır.