Diğer Kategoriler ve Mezhepler Forumundan Akaid Mezheblerin Muhtelif Açılardan Taksimi: Hakkında Kısa Bilgi
  1. 1

    Reklam

    Akaid Mezheblerin Muhtelif Açılardan Taksimi:

    Reklam




    Akaid Mezheblerin Muhtelif Açılardan Taksimi:


    A) Allah'ın Sıfatları Konusunda Mezhepler:


    Allah'ın sıfatlarını, zat-ı Bari ile kaim, hakiki ve vücudi olarak kabul edenlere Sıfatiyye denilir. Ehl-i Sünnet mezheblerinin hepsi, Hişâmiyye ve Kerramiye gibi. Yalnız Hişamiyye ve Kerramiyye Mücessime (Allah'a cismiyet isnad edenler) ve Müşebbihe'den (Allah'ı başkalarına benzetenlerden) idi.
    Allah'ın zatından başka sıfatları yoktur, O'nun sıfatları zatının aynıdır, zatının tealluk ettiği şeylere göre bir durumudur diyenler; Cehmiyye ve Mu'tezile'dir. Bunlar, Allah bilir, âlimdir ama onun zâtına zaid hakiki bir ilim sıfatı yoktur, zatının bilme hali (alimiyyet = biliciliği) vardır, derler. Allah'ın sıfatlarını zatının aynı kabul edenlere, sıfatları nefy ettikleri için "muattıla" denilir.

    B) İmanın Hakikatı Konusunda Mezhebler:


    İman edilecek konular mü'menün bih veya imanın müteallakı denilir. Mü'menün bih, Hz. Peygamber'in Allah tarafından getirip tebliğ etmiş olduğu kesinlikle bilinen esas ve hükümlerdir. Bunlara zarurat-ı diniyye de denilir. Namaz kılmak, zinadan kaçınmak gibi zarurat-ı diniyyenin neler olduğunda -bunlar hem subutu, hem de manaya delaleti kat'i nasslar ile sabit olduğu için, küfre düşen mezhebler hariç- bütün İslâm mezhebleri ittifak etmiştir. Mü'menun bihe inanmak keyfiyetine imanın hakikatı denilir. İmanın hakikatı konusunda başlıca 5 mezheb vardır:

    1- Cumhur-ı Muhakkikin:


    Bunlar Matüridiyye'nin çoğunluğu ve Eş'ariyye'nin bir kısmıdır. Bunlara göre; irnan kalb ile tasdiktir. Mü'menün bihi kalbiyle kabul edip doğrulamaktır. Bir kimseye diliyle ikrar, müslüman olduğunun bilinip ona İslâm muamelesinin uygulanması için lazımdır.

    2- Kavl-i Meşhurcular:


    Bunlar Şemsül-Eimmeti's-Serahsi, Muhammed Pezdevi gibi bir takım Hanefiyye fukahasına uyanlardır. Bunlara göre iman, kalb ile tasdik ve dil ile ikrardır. Bunlar, "öldürülmek veya evinin yakılması korkusu gibi bir mazereti olmadan diliyle de ikrar etmeyen, mü'min olmaz" diyenlerdir.

    3- Hariciler, Mu'tezile, Zeydiyye:


    Bunlara göre, iman kalb ile tasdik, dil ile ikrar, farzları ile ifa etmek ve haramlardan kaçınmaktır. Büyük günahına tevbe etmeden ölen kimsenin ebediyyen cehennemde kalacağına inandıkları için bu mezheblere bağlı bulunan kimselere Va'idiyye de denilmiştir.

    4- Kerramiyye:


    İman sadece dil ile ikrardır, diyenlerdir. Bu mezheb zamanla ortadan kalkmıştır.

    5- Mürcie:


    "İman Allah'ı bilmektir. Kâfire yaptığı iyilik fayda vermediği gibi mü'mine de günah zarar vermez. Günahkâr mü'min cehenneme girmez, hasenâtı kabul edilir, seyyiâtı affedilir" diyenlerdir. Böyle diyenlere, mezhebler tarihinde "Mürcie-i ehl-i dalal" da denilir. Bu mezheb de zamanla yok olmuştur.

    C- Kader Konusunda Mezhepler:


    Kulun ihtiyarı ve kader konusunda çıkmış olan başlıca üç mezheb vardır.

    1- Cebriyye:


    Kulun ihtiyar ve iradesinin olmadığını iddia edenlerdir.

    2- Kaderiyye ve Mu'tezile:


    Kulun mutlak hür olduğunu ve işini kendisi dinleyip yarattığını iddia edenlerdir.

    3- Ehl-i Sünnet Mezhebleri:


    Kulun hür olduğunu kabul etmekle beraber kadere de saygılı olan kimselerin mezhebidir.[1]

    [1] Muhiddin Bağçeci, Şamil İslam Ansiklopedisi:


    Paylaş
    Akaid Mezheblerin Muhtelif Açılardan Taksimi: Mumine Forum

Mumenun bih,  mumenun bih ne demek,  sıfatiyye,  mumenün bih,  mumenun bih nedir,  mümenün bih,  MUMENUN BİH