Eğitim Bölümü ve İslamda Eğitim Forumundan Çocukta Dini İlgi ve İnanma İhtiyacı Hakkında Kısa Bilgi
  1. 1

    Reklam

    Çocukta Dini İlgi ve İnanma İhtiyacı

    Reklam




    ÇOCUKTA DİNİ İLGİ VE İNANMA İHTİYACI
    1. Dinî İlgi ve İstek
    Çocukların küçük yaştan itibaren dine karşı ilgi ve istek duydukları, yapılan araştırmalarla ortaya konuşulmuştur. Onlar başlangıçta dinî kavramların muhtevasını anlayamazlarsa45 da dualar ve ibadetlere karşı ilgileri yüksektir, ibadet edenleri merakla seyrederek, onları taklit ile dinî pratikleri denemeye çalışmaları, çocuklardaki ilgi ve isteklerin ifadeleridir.
    Her ne kadar öğrenim hazırlığı ve imkânına göre ilgi ve isteklerin ortaya çıkmasında farklılıklar gözleniyorsa da, bunların yedi yaşından önce uyanmaya başladığı bir gerçektir.46 Genellikle yedinci yaştan sonra çocuklardaki dinî ilgi ve isteklerde yayılma görülür. Bu yaşlardan itibaren çevre ve kültürel etkenlerin tesiri, zihin ve dikkatin yardımı, gittikçe artan duygusal bir cazibe ile çocukta dış dünyaya ve dinî konulara karşı büyük bir merak gözlenmektedir.47 Zaten yedinci yaştan evvel çocuğun böyle bir ilgi ve istek atmosferine girmesi düşünülemez; çünkü henüz o, mantıkî yönden muhakeme yapabilecek seviyeye gelmemiştir.48 Bu itibarla, dinî ilgi ve istekler ancak yedi yaşlarından itibaren "şuurlu" bir şekilde ortaya çıkar denilebilir.
    2. İnanma İhtiyacı
    Çocukta, kendisine yardım edecek ve onu koruyacak "sonsuz bir kuvvet" arayışı vardır. Çocuk sahip olduğu bitmez tükenmez merak duygusuyla henüz isim takamadığı, fakat zamanla öğreneceği ilahî kuvveti durmadan arar.49 Çocukta görülen bu arayış ondaki ihtiyacın bir ifadesidir. Zira çocuğun birta-kım temel ihtiyaçları vardır. Emniyet, güven, dayanma, korunma, sığınma, kabul görme, teslim olma, sevilme, bu ihtiyaçlardan en önemli olardandır.50
    Çocukların bazı sorulara verdikleri cevaplara bakıldığında, onların gerek şuurlu ve gerek şuursuzca olsun, inanmadan yaşayamayacaklarını ifade ettikleri görülmektedir. Allah'a inanma isteği genellikle onlarda vazgeçilmez bir istek olarak ortaya çıkmakta ve onlar Allah'ı gerçek ve kaçınılmaz bir sığınak, dayanak ve emniyet kaynağı olarak kabul etmektedirler.51 Çünkü yaşantıları içinde çeşitli sınırlılıklarını ve gerçekleşmeyen isteklerini gören çocuklar, Yüce bir kuvvete dua etmeyi kolaylıkla kabul etmekte ve dillerinden düşürmedikleri "isterdim ki.. ."Ah! keşke benim olsaydı" gibi cümleler, hemen bir duaya dönüşerek, "Allahım ne olur bana... ver" olabilmektedir."
    Yukarıdaki ifadelerde her ne kadar egosantrizmin özellik-leri hissediliyorsa da, denilebilir ki çocuğun Allah'a inanma is-teği pek tabii olup, bu istek onun içten gelen bir ihtiyacını karşılamakta ve inanma isteği âdeta çocuğun iradesi dışında oluşup gelişmektedir. Aslında her çocuk, kendiliğinden gelen bir duygu ile güvenme, bağlanma ve sığınma eğilimi göstermektedir. Esasen çocuk ailesinde otorite, korunma, bağlanma, güvenme, sığınma, dayanma ve emniyetin ne olduğunu öğrenmektedir; ve o bunları yaşı ilerledikçe, hayat tecrübeleri çoğaldıkça, her geçen gün ölümün ve hayatın manasını öğrendikçe, daha iyi an-layacaktır.52
    7-12 yaşlan arasındaki çocuklara uygulanan anket sonu-cunda, kız ve erkeklerin nerede olursa olsun-büyük oran-da-Allah'a muhtaç olduklarını ifade ettikleri ve O'na güvenip bağlanmak, sığınmak istedikleri görülmüştür.53
    "Herkesin Allah'a ihtiyacı var mıdır, yok mudur? Bunun için insanın Allah'a sığınması ve güvenmesi şart mıdır, değil midir? sorusunu cevaplayan 7-12 yaş grubu çocuklar, herkesin, her zaman Allah'a muhtaç ve O'na sığınmak zorunda olduğunu, O istemeseydi hiç bir şeyin olamayacağını, zor zamanlarda O'na sığındıklarını, kendilerini yaratan, yaşatan ve koruyan
    Ancak araştırmalarda, kızların arzularının daha içten ve canlı olduğu sonucuna varılmıştır. Dinî konulara karşı ilgide kızlar daha içten ve istekli davrandıkları gibi; inanmaya daha yatkındırlar. Aynca onlar, dinî pratikleri yerine getirme hususunda da erkeklerden daha canlı ve içten davranmaktadırlar.54
    Allah'a her zaman için güvendiklerini büyük bir samimiyetle dile getirmişlerdir.55
    Bütün bu ifadeler, çocukların eksikliklerini, zayıflıklarını hissettiklerini, bunun farkına vardıklarını ve neticede her şeyi yaratan Allah'a inanma ve güvenme ihtiyacını duyduklarını göstermektedir.
    ------------------------------------------------------------------------------------------------
    45. Özbaydar, age, s. 12.
    46. Yavuz, age, s. 45.
    47. Y. avuz, age, s. 79.
    48. Bk. özbaydar, age, s. 12.
    49. Yavuz, age, s. 40.
    50. Baymur, Genel Psikolojisi, s. 64.
    51. Yavuz, age, s. 96, 98,130. Ancak bu ifadelerinin, 7-12 yaş grubu çocuklara ait olduğu unutulmamalıdır.
    52. Jersüd, age, s. 612.
    53. Bk. Yavuz, age, s. 98,136.
    54. Bk. Yavuz, age, s. 55,95,103,249; Aynca bk. Jacquin, age, s. 200.
    55. Anket sonuçlan için bk. Yavuz, age, s. 134 vd. 60


    Paylaş
    Çocukta Dini İlgi ve İnanma İhtiyacı Mumine Forum

  2. 2
    Reklam




    Çocuklar küçük yaşlardan itibaren kendisi ve dünya ile ilgili sorular sormaya başlamaktadırlar. Onların küçük olduğunu düşünerek cevaplamamak doğru değildir. Sordukları sorular onların inancını da tetikler.